Џиновски понори, длабоки и по неколку десетици метри, сè почесто се појавуваат во различни делови на Турција, предизвикувајќи загриженост кај населението. Најпогодена е рамнината Коња, еден од клучните земјоделски региони во земјата, каде што во последните години е регистриран драматичен пораст на ваквите појави.
Иако дел од јавноста овој феномен го поврзува со религиозни толкувања и библиски пророштва, научниците укажуваат на конкретни и добро познати причини. Според турската Агенција за управување со катастрофи и вонредни состојби, досега се евидентирани 648 големи понори во регионот Коња, најчесто како последица на продолжената суша и прекумерното црпење на подземните води.
Истражувачите од Техничкиот универзитет во Коња во изминатата година регистрирале повеќе од 20 нови понори, надоврзувајќи се на речиси 1.900 ризични локации мапирани до 2021 година. Додека пред 2000 година вакви случаи се појавувале ретко, климатските промени и долгогодишната суша довеле до нивно масовно зголемување во последните две и пол децении.
Опаднатото ниво на подземните води ги суши бунарите, ги нарушува екосистемите, ги намалува земјоделските приноси и предизвикува слегнување на почвата. Земјоделците, во обид да ги спасат културите, дополнително ја влошуваат состојбата со зголемено пумпање вода. Податоците на НАСА покажуваат дека водните резерви во Турција во 2021 година достигнале најниско ниво во последните 15 години.
Научниците предупредуваат дека слични сценарија може да се појават и во други делови од светот, вклучувајќи ги САД, Медитеранот, Блискиот Исток, Азија и Австралија. Во САД веќе се регистрирани сериозни падови на подземните води во Големите Рамнини, Централната Долина и југоисточните сојузни држави, а во неколку региони се забележани и опасни слегнувања на земјиштето.
